Θεσμική θωράκιση και οικονομικά κίνητρα για τις ιστορικές αίθουσες – Τα κριτήρια εγγραφής που ανακοίνωσε ο υφυπουργός Πολιτισμού Ιάσων Φωτήλας


Τη λειτουργία του Μητρώου Ιστορικών Κινηματογράφων ανακοίνωσε ο υφυπουργός Πολιτισμού Ιάσων Φωτήλας, κατά την έναρξη της τελετής απονομής των βραβείων του Φεστιβάλ Κινηματογράφου, σηματοδοτώντας ένα νέο πλαίσιο προστασίας και ενίσχυσης των ιστορικών κινηματογραφικών αιθουσών της χώρας.
Όπως γνωστοποίησε, η υπουργική απόφαση 459510/2026 δημοσιεύτηκε στις 11 Νοεμβρίου 2026, στο ΦΕΚ Β΄ 6763, θέτοντας επισήμως σε λειτουργία το Μητρώο. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία που αποσκοπεί στην καταγραφή, την αναγνώριση και τη θεσμική θωράκιση των κινηματογράφων με μακρά ιστορία, οι οποίοι αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της πολιτιστικής και κοινωνικής ζωής των πόλεων.
Ο υφυπουργός υπογράμμισε ότι η προστασία των ιστορικών αιθουσών δεν μπορεί να περιορίζεται σε εκδηλώσεις νοσταλγίας ή σε περιστασιακές διαμαρτυρίες όταν κάποιος κινηματογράφος απειλείται με κλείσιμο. «Κάθε φορά που ένας ιστορικός κινηματογράφος δοκιμάζεται ακούμε τα ίδια λόγια, τη νοσταλγία, τη λύπη, τη διαμαρτυρία και μετά τίποτα. Για να αλλάξεις κάτι πρέπει πρώτα να το καταγράψεις. Να το προσδιορίσεις, να το θωρακίσεις νομικά και θεσμικά», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Τα κριτήρια και τα οικονομικά κίνητρα

Σύμφωνα με τον Ιάσωνα Φωτήλα, η εγγραφή στο Μητρώο βασίζεται σε σαφή και μετρήσιμα κριτήρια. Βασική προϋπόθεση είναι η συμπλήρωση τουλάχιστον 30 ετών λειτουργίας, ενώ η διακοπή της δραστηριότητας δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τα πέντε χρόνια. Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για τους θερινούς κινηματογράφους, καθώς η εποχική παύση της λειτουργίας τους δεν λογίζεται ως διακοπή.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η οικονομική διάσταση της πρωτοβουλίας, καθώς οι κινηματογράφοι που θα εγγράφονται στο Μητρώο θα μπορούν να λαμβάνουν τα οικονομικά κίνητρα που προβλέπονται για τα μνημεία, με στόχο να διασφαλίσουν τη βιωσιμότητά τους και να δημιουργήσουν προϋποθέσεις περαιτέρω ανάπτυξης.
Παράλληλα, η εγγραφή θα αποτελεί επίσημη πιστοποίηση της ιστορικής ταυτότητας κάθε αίθουσας, δίνοντάς της τη δυνατότητα να προβάλλει τη σχετική αναγνώριση ως διακριτό σήμα τιμής και πολιτιστικής αξίας.

Οι αλλαγές στον πολιτισμό και η ευρωπαϊκή παρουσία

Κατά την ομιλία του, ο υφυπουργός Πολιτισμού έκανε ακόμη δύο επισημάνσεις, αναφερόμενος στην πρόοδο που έχει σημειωθεί στον χώρο του πολιτισμού και στην ενεργότερη συμμετοχή της Ελλάδας στη διαμόρφωση των ευρωπαϊκών εξελίξεων.
Για το πρώτο ζήτημα στάθηκε ιδιαίτερα στη διαφάνεια που, όπως είπε, χαρακτηρίζει πλέον τις ενισχύσεις, τις δράσεις και τις παρεμβάσεις στον πολιτιστικό τομέα. «Έχουμε κάνει πολύ δρόμο σε κάθε επίπεδο, σε κάθε τομέα. Ένα από τα σημαντικά στοιχεία προόδου είναι η διαφάνεια που υπάρχει. Σε κάθε στοιχείο, κάθε ενίσχυση, κάθε δράση», σημείωσε.
Αναφέρθηκε, επίσης, στο πρόγραμμα «Greece in Screen», επισημαίνοντας ότι δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε οι δημιουργοί να αναπτύξουν τη δουλειά τους και να έρθουν σε επαφή με το κοινό.
Η δεύτερη επισήμανσή του αφορούσε τη θέση της Ελλάδας στον ευρωπαϊκό κινηματογραφικό χώρο. Όπως τόνισε, η χώρα δεν περιορίζεται πλέον σε έναν ρόλο απλής συμμετοχής, αλλά συμβάλλει στη διαμόρφωση των εξελίξεων και στη λήψη αποφάσεων. Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε στα ευρωπαϊκά κινηματογραφικά βραβεία, καθώς και στην ελληνική παρουσία στα διεθνή φεστιβάλ των Καννών και της Βενετίας.