Γράφει ο Γιάννης Χατζηιωννίδης

Ορισμένα ουίσκι προορίζονται για να μοιράζονται σε ποτήρια. Άλλα καταλήγουν σε συλλογές, αποκτώντας αξία που ξεπερνά κατά πολύ το περιεχόμενό τους. Το Ladyburn One of One 2025 – Marilyn Monroe by Sam Shaw ανήκει στη δεύτερη κατηγορία: μια μοναδική εμφιάλωση που πωλήθηκε για 225.000 λίρες στη φιλανθρωπική δημοπρασία The Distillers One of One, τον Οκτώβριο του 2025. Η αρχική εκτίμηση κυμαινόταν μεταξύ 30.000 και 50.000 λιρών. Το τελικό ποσό αποτέλεσε ρεκόρ για το Ladyburn, επιβεβαιώνοντας το συλλεκτικό ενδιαφέρον για ένα όνομα με σύντομη ιστορία παραγωγής και ελάχιστα εναπομείναντα αποθέματα. Στην ετικέτα βρίσκεται η Μέριλιν Μονρόε, μέσα από μια σπάνια φωτογραφία του φίλου της και φωτογράφου Σαμ Σο. Η επιλογή συνδέει τη φιάλη με την πολιτιστική ατμόσφαιρα της εποχής στην οποία γεννήθηκε το απόσταγμα, προσθέτοντας μια δεύτερη ιστορία σε εκείνη του ουίσκι.

Ένα απόσταγμα από το 1966

Το single malt αποστάχθηκε το 1966, τη χρονιά ίδρυσης του Ladyburn, και εμφιαλώθηκε το 2025, με δηλωμένη ηλικία 58 ετών. Για τη συγκεκριμένη έκδοση επιλέχθηκε ουίσκι από το βαρέλι με αριθμό 102092, ένα από τα τελευταία που διασώζονται από την πρώτη χρονιά λειτουργίας του αποστακτηρίου. Η φιάλη των 700 ml εμφιαλώθηκε στη φυσική ισχύ του βαρελιού, με αλκοολικό τίτλο 43,7%, διατηρώντας το φυσικό της χρώμα. Αποτελεί την παλαιότερη κυκλοφορία του Ladyburn που είχε παρουσιαστεί έως τη δημοπρασία. Η συσκευασία περιλαμβάνει ειδική θήκη με σατινέ φινίρισμα και πεντασέλιδο ένθετο για το αποστακτήριο και τη φιλία της Μονρόε με τον Σο.

Το αποστακτήριο που έζησε μόλις εννέα χρόνια

Το Ladyburn δημιουργήθηκε μέσα στις εγκαταστάσεις του Girvan, της William Grant & Sons, στη Σκωτία. Η παραγωγική του ζωή ήταν εξαιρετικά σύντομη: λειτούργησε από το 1966 έως το 1975. Η παύση λειτουργίας του άφησε πίσω βαρέλια που συνέχισαν να ωριμάζουν, ενώ το ίδιο το αποστακτήριο πέρασε στην ιστορία. Αυτή η οριστική διακοπή της παραγωγής βρίσκεται στον πυρήνα της σπανιότητάς του. Κάθε νέα εμφιάλωση προέρχεται από ένα πεπερασμένο απόθεμα. Όσο τα χρόνια περνούν και τα διαθέσιμα βαρέλια λιγοστεύουν, οι συλλέκτες διεκδικούν κάτι που δεν μπορεί να παραχθεί ξανά.

Τι κρύβεται πίσω από τη συλλεκτική αξία

Η εμφάνιση της Μονρόε στην ετικέτα και το αποτέλεσμα της δημοπρασίας αναπόφευκτα τραβούν την προσοχή. Παραμένει, ωστόσο, ένα ουίσκι με σχεδόν έξι δεκαετίες ωρίμασης — διάστημα που κάνει την ισορροπία ανάμεσα στο απόσταγμα και το ξύλο καθοριστική. Οι γευστικές σημειώσεις του καταλόγου περιγράφουν βαθύ χρώμα μαονιού και αρώματα γλυκόριζας, παλιού δέρματος και καραμέλας βανίλιας. Στο στόμα καταγράφονται μεταξένια υφή, μαγειρεμένα φρούτα, φυτικές νότες και φύλλα καπνού, με ένα ήπιο, ελαφρώς ξηρό τελείωμα. Ελάχιστοι θα έχουν την ευκαιρία να διαπιστώσουν πώς μεταφράζονται όλα αυτά στο ποτήρι. Για τον κάτοχο της μοναδικής φιάλης, το άνοιγμά της θα σημαίνει και μια δύσκολη επιλογή: να διατηρήσει ανέπαφο ένα συλλεκτικό αντικείμενο ή να δοκιμάσει το απόσταγμα που αποτελεί τον λόγο ύπαρξής του.