Εγκαινιάζεται και εντάσσεται επίσημα στο ενιαίο δίκτυο της πόλης η επέκταση του μετρό προς Καλαμαριά, την Πέμπτη 27 Αυγούστου καθώς προστίθενται πέντε νέοι σταθμοί και περίπου 4,8 χιλιόμετρα υπόγειας διαδρομής στη βασική γραμμή. Πλέον, το βλέμμα όλης της Θεσσαλονίκης στρέφεται στην επόμενη ημέρα των συγκοινωνιακών υποδομών: Τη διαμόρφωση της Οδού Πόντου και, σε μεγαλύτερο ορίζοντα, στην επέκταση προς τη βορειοδυτική Θεσσαλονίκη.
«Το Μετρό θα πάει στη βορειοδυτική Θεσσαλονίκη. Αυτό είναι το επόμενο μεγάλο στοίχημα για μας» δηλώνει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο υφυπουργός Υποδομών και Μεταφορών Νίκος Ταχιάος, περιγράφοντας τον σχεδιασμό για την επέκταση προς Σταυρούπολη, Αμπελόκηπους, Μενεμένη, Κορδελιό, Εύοσμο και Ηλιούπολη.
Η μεγάλη είδηση της 27ης Αυγούστου, πάντως, αφορά την Καλαμαριά. Τα εγκαίνια πραγματοποιούνται στον σταθμό της Μίκρας, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, με τη νέα επέκταση να συνδέει απευθείας την ανατολική πλευρά της πόλης με το κέντρο και τη βασική γραμμή του Μετρό.

Τα εγκαίνια στη Μίκρα

Η επιλογή της Μίκρας για την τελετή έχει και έναν ιδιαίτερο συμβολισμό. Πρόκειται για τον μεγαλύτερο σταθμό της επέκτασης, αλλά και για μία περιοχή που δεν έχει ακόμη διαμορφωθεί πλήρως. Όπως σημειώνει ο κ. Ταχιάος, στην περιοχή «φαίνονται όλες οι αδυναμίες της έλλειψης της Οδού Πόντου και άλλες πολεοδομικές αδυναμίες της Καλαμαριάς». Η λειτουργία του Μετρό, εκτιμά, αναμένεται να λειτουργήσει ως καταλύτης για την ανάπτυξη των γειτονικών περιοχών, μεταξύ των οποίων οι εργατικές κατοικίες του Αγίου Ιωάννη και του Φοίνικα.
Οι πέντε νέοι σταθμοί είναι η Νομαρχία, η Καλαμαριά, η Αρετσού, η Νέα Κρήνη και η Μίκρα. Ο νέος κλάδος έχει μήκος περίπου 4,8 χιλιομέτρων και το πλέον απαιτητικό τεχνικό σημείο ήταν η σύνδεσή του με το υφιστάμενο δίκτυο, μεταξύ των σταθμών Νομαρχία και 25ης Μαρτίου.

Ένας ενιαίος κλάδος του δικτύου

Ο υφυπουργός Υποδομών και Μεταφορών ξεκαθαρίζει ότι η Καλαμαριά δεν αποτελεί ξεχωριστή γραμμή. «Δεν είναι μία ξεχωριστή γραμμή. Είναι ένας κλάδος μίας γραμμής. Ο δεύτερος κλάδος είναι ο κλάδος της Νέας Ελβετίας. Πρακτικά το δίκτυο λειτουργεί ως ένα ενιαίο δίκτυο», εξηγεί.
Η λειτουργία της επέκτασης θα ενταχθεί στο σύστημα των αυτόματων συρμών. Από τα τρένα που θα κινούνται προς την Καλαμαριά, τα δύο στα τρία θα κατευθύνονται στον νέο κλάδο, ενώ το ένα θα συνεχίζει προς τη Νέα Ελβετία. Αντίστοιχα θα διαμορφώνεται και η κυκλοφορία στην αντίθετη κατεύθυνση.
Με το δίκτυο σε πλήρη λειτουργία, η συχνότητα στον βασικό κορμό αναμένεται να διαμορφώνεται περίπου στα τρία λεπτά, ενώ στον κλάδο της Καλαμαριάς θα είναι μεγαλύτερη, ανάλογα με τη διαχείριση της κυκλοφορίας. Ο αρχικός σχεδιασμός προβλέπει 20 συρμούς, αριθμός που, σύμφωνα με τον κ. Ταχιάο, μπορεί να εξασφαλίσει χρονοαπόσταση μικρότερη των τριών λεπτών στο δίκτυο.

Σε 24 έως 26 λεπτά από τη Μίκρα στον Σιδηροδρομικό Σταθμό

Η νέα επέκταση αναμένεται να μειώσει σημαντικά τον χρόνο μετακίνησης από την ανατολική Θεσσαλονίκη. Η διαδρομή από τη Μίκρα προς το κέντρο υπολογίζεται περίπου στα 15 λεπτά, ενώ από τη Μίκρα έως τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό εκτιμάται ότι θα απαιτούνται περίπου 24 έως 26 λεπτά, ανάλογα με τον τρόπο διαχείρισης της κυκλοφορίας από το αυτόματο σύστημα.
«Όλα είναι αυτόματα και υπολογίζουν πού βρίσκονται τα άλλα τρένα, πώς μπαίνουν, πώς βγαίνουν στη γραμμή και πώς μπαίνουν και βγαίνουν στη διακλάδωση», εξηγεί ο κ. Ταχιάος.
Οι μελέτες εκτιμούν ότι η επέκταση μπορεί να προσελκύσει από 63.000 έως 80.000 επιβάτες, ενώ περίπου 12.000 οχήματα θα μπορούσαν να απομακρυνθούν από τους δρόμους της Θεσσαλονίκης.
Ο υφυπουργός, ωστόσο, εμφανίζεται επιφυλακτικός ως προς την άμεση επίτευξη αυτών των αριθμών. «Ο κόσμος χρειάζεται τον χρόνο του για να μπορέσει να εξοικειωθεί με το Μετρό», επισημαίνει, εκτιμώντας παράλληλα ότι η Καλαμαριά θα «τροφοδοτήσει πολύ δυναμικά» το υφιστάμενο δίκτυο.

Εισιτήριο με τραπεζική κάρτα

Στην επέκταση προς την Καλαμαριά κάνει την εμφάνισή της και μία νέα δυνατότητα στις πληρωμές. Εκτός από τα εκδοτικά μηχανήματα εισιτηρίων, σχεδιάζεται η απευθείας χρήση πιστωτικής ή χρεωστικής κάρτας στις πύλες, χωρίς να απαιτείται προηγουμένως η έκδοση εισιτηρίου.
Στόχος είναι το σύστημα αυτό να επεκταθεί και στη βασική γραμμή, ώστε οι επιβάτες να μπορούν να χρησιμοποιούν ενιαία τον τρόπο πληρωμής σε ολόκληρο το δίκτυο.
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ο κ. Ταχιάος στον σταθμό της Αρετσούς, ο οποίος είναι ιδιαίτερα βαθύς και, όπως σημειώνει, μπορεί να δώσει μία εικόνα για τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσε να εξελιχθεί η περιοχή στο μέλλον.

Η Οδός Πόντου και οι «μπουλντόζες» του 2027

Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που συνδέονται με τη λειτουργία της επέκτασης είναι η Οδός Πόντου, ακριβώς έξω από τον σταθμό της Αρετσούς.
Σύμφωνα με τον κ. Ταχιάο, η διαδικασία για την κατασκευή της βρίσκεται στην τελική ευθεία. Έχει ήδη προκύψει ανάδοχος, όμως η σύμβαση βρίσκεται στο Ελεγκτικό Συνέδριο, ενώ απομένουν τελευταίες απαλλοτριώσεις από την πλευρά του Δήμου, για τις οποίες έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότηση από το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
«Είμαστε στη φάση της ολοκλήρωσης της σύμβασης η οποία χρειάζεται να υπογραφεί για να ξεκινήσουν οι εργασίες, με μία προοπτική σε εννέα μήνες μετά την υπογραφή της να παραδοθεί και η συγκεκριμένη οδός», αναφέρει.
Με βάση αυτό το χρονοδιάγραμμα, η ολοκλήρωση τοποθετείται περίπου στο καλοκαίρι του 2027, εφόσον δεν υπάρξουν νέες καθυστερήσεις. «Όταν υπογραφεί και μετά από κάποιες μελέτες θα δείτε και μπουλντόζες», σημειώνει χαρακτηριστικά.
Το έργο έχει συνολικό κόστος που έχει ξεπεράσει τα 45 εκατ. ευρώ για το Δημόσιο. Η σημασία του, πάντως, δεν είναι μόνο κυκλοφοριακή. Η νέα οδός βρίσκεται σε άμεση συνάρτηση με την επέκταση του Μετρό, καθώς μεγάλο μέρος της αναπτύσσεται πάνω από τους σταθμούς και αναμένεται να βελτιώσει την πρόσβαση, ιδιαίτερα προς τον τερματικό σταθμό της Μίκρας. Παράλληλα, προβλέπονται παρεμβάσεις για την ασφαλή μετακίνηση πεζών και χρηστών του Μετρό.

Στο επίκεντρο η βορειοδυτική Θεσσαλονίκη

Η ολοκλήρωση της επέκτασης προς την Καλαμαριά σηματοδοτεί ουσιαστικά την έναρξη της επόμενης φάσης του σχεδιασμού. Αυτή τη φορά το ενδιαφέρον στρέφεται προς τη βορειοδυτική Θεσσαλονίκη, μία περιοχή με υψηλή πληθυσμιακή συγκέντρωση και έντονες ανάγκες μετακίνησης.
Ο σχεδιασμός αφορά τη σύνδεση περιοχών όπως η Σταυρούπολη, οι Αμπελόκηποι, η Μενεμένη, το Κορδελιό, ο Εύοσμος και η Ηλιούπολη με το δίκτυο του Μετρό.
«Το Μετρό θα πάει στη βορειοδυτική Θεσσαλονίκη. Αυτό είναι το επόμενο μεγάλο στοίχημα για μας», δηλώνει ο κ. Ταχιάος, υπογραμμίζοντας ότι η επιλογή της συγκεκριμένης κατεύθυνσης δεν βασίζεται μόνο στην αναπτυξιακή εικόνα της περιοχής, αλλά και στα δεδομένα της Μελέτης Ανάπτυξης Μετρό Θεσσαλονίκης, που αποτυπώνουν τη ζήτηση και τις ανάγκες μετακίνησης.
Για την επέκταση έχουν ήδη προχωρήσει πρόδρομες εργασίες, μεταξύ άλλων τοπογραφικές, που κρίνονται απαραίτητες για την ολοκλήρωση των μελετών. Επόμενος στόχος του υπουργείου είναι το έργο να αποκτήσει την απαιτούμενη ωριμότητα ώστε να διεκδικήσει χρηματοδότηση από το επόμενο ΕΣΠΑ.
«Είμαστε στη φάση της ολοκλήρωσης των μελετών οι οποίες είναι πολύ απαραίτητες για να ενταχθεί στο επόμενο χρηματοδοτικό εργαλείο, στο οποίο στοχεύουμε, στο επόμενο ΕΣΠΑ, το Μετρό της βορειοδυτικής Θεσσαλονίκης», αναφέρει ο υφυπουργός.
Η εξασφάλιση της χρηματοδότησης θα είναι αυτή που θα καθορίσει και το χρονοδιάγραμμα έναρξης των εργασιών. Έτσι, ενώ η Καλαμαριά περνά από τον σχεδιασμό στην καθημερινή λειτουργία, η Θεσσαλονίκη ανοίγει ήδη το επόμενο κεφάλαιο του συγκοινωνιακού της χάρτη: η Οδός Πόντου αποτελεί το άμεσο επόμενο βήμα για την ανατολική πλευρά και η επέκταση προς τη βορειοδυτική Θεσσαλονίκη το μεγάλο στοίχημα για την επόμενη γενιά του Μετρό.