Μήνυμα συνέχισης του διαλόγου με σταθερή αναφορά στο Διεθνές Δίκαιο έστειλε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μετά τη συνάντησή του με τον Πρόεδρο της Τουρκίας Recep Tayyip Erdoğan, στο πλαίσιο της 6ης Συνόδου του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας στην Άγκυρα.
«Η παρουσία μας εδώ σηματοδοτεί τη σημασία που έχουν ο διάλογος και οι σχέσεις καλής γειτονίας, ιδίως σε ένα ρευστό και μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον», ανέφερε ο πρωθυπουργός, υπενθυμίζοντας ότι από το 2023 οι δύο χώρες ενέταξαν τις επαφές τους σε μια «δομημένη προσέγγιση τριών πυλώνων»: τον πολιτικό διάλογο, τη θετική ατζέντα και τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης.
Όπως σημείωσε, μέσα από αυτή τη διαδικασία αποκαταστάθηκε ένα «σαφές πλέγμα ανοικτών διαύλων επικοινωνίας», ενώ καθιερώθηκε νέο υπόδειγμα άμεσης συνεργασίας με στόχο μια «αμοιβαία επωφελή αλλά πρωτίστως λειτουργική σχέση».

Μεταναστευτικό, βίζες και εμπόριο στο επίκεντρο

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Μητσοτάκης στη συνεργασία για το μεταναστευτικό, επισημαίνοντας ότι οι ροές στο Ανατολικό Αιγαίο μειώθηκαν τον τελευταίο χρόνο κατά σχεδόν 60%, ως αποτέλεσμα της ενίσχυσης της φύλαξης των συνόρων και του καλύτερου συντονισμού των δύο χωρών. Τόνισε, ωστόσο, ότι απαιτείται περαιτέρω προσπάθεια για την καταπολέμηση των δικτύων διακινητών, ιδίως μετά το πρόσφατο τραγικό περιστατικό στα ανοιχτά της Χίου.
Ως «ιδιαίτερα επιτυχημένο» χαρακτήρισε το πρόγραμμα προσωρινής έκδοσης θεωρήσεων βραχείας διαμονής για Τούρκους πολίτες σε 12 νησιά του Ανατολικού Αιγαίου, σημειώνοντας ότι εκατοντάδες χιλιάδες Τούρκοι επισκέφθηκαν τα ελληνικά νησιά τον τελευταίο χρόνο. Η Ελλάδα, όπως είπε, θα ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή την ανανέωση του προγράμματος.
Στο πεδίο της οικονομίας, οι δύο πλευρές έθεσαν στόχο διμερούς εμπορίου ύψους 10 δισ. δολαρίων, ενώ ο πρωθυπουργός υπογράμμισε τις προοπτικές επενδύσεων και την αναβάθμιση των συνοριακών σταθμών σε Καστανιές και Κήπους.

Σαφείς θέσεις για Αιγαίο, Κυπριακό και μειονότητες

Ο κ. Μητσοτάκης αναγνώρισε ότι υπάρχουν σημαντικές διαφωνίες, επαναλαμβάνοντας πως η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ αποτελεί τη μόνη διαφορά που μπορεί να αχθεί σε διεθνές δικαιοδοτικό όργανο, με βάση το Δίκαιο της Θάλασσας. «Είναι καιρός να αρθεί κάθε απειλή, τυπική και ουσιαστική, στις μεταξύ μας σχέσεις», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Για το Κυπριακό, επανέλαβε τη στήριξη της Αθήνας στις πρωτοβουλίες του ΟΗΕ, στο πλαίσιο των σχετικών ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας. Όσον αφορά τις μειονότητες, τόνισε ότι το καθεστώς τους καθορίζεται από τη Συνθήκη της Λωζάνης, υπογραμμίζοντας ότι η μειονότητα στη Θράκη είναι θρησκευτική.

Περιφερειακές εξελίξεις και μήνυμα συνεργασίας

Αναφερόμενος στις διεθνείς εξελίξεις, ο πρωθυπουργός εξέφρασε την προσδοκία για τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία με σεβασμό στην κυριαρχία της, ενώ για τη Μέση Ανατολή επανέλαβε τη στήριξη της Ελλάδας στη λύση των δύο κρατών και την ανάγκη αφοπλισμού της Χαμάς. Παράλληλα, εξέφρασε αντίθεση σε ενδεχόμενη προσάρτηση της Δυτικής Όχθης και στην επέκταση εποικισμών.
Για τη Συρία, έκανε λόγο για πεδίο πιθανής ελληνοτουρκικής συνεργασίας, τόσο για την πολιτική σταθερότητα όσο και για την ανοικοδόμηση, με στόχο τη δημιουργία συνθηκών επιστροφής προσφύγων.
«Η μοίρα μάς όρισε να ζούμε στην ίδια γειτονιά. Δεν μπορούμε να αλλάξουμε τη γεωγραφία, μπορούμε όμως να την κάνουμε σύμμαχο», κατέληξε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, απευθύνοντας πρόσκληση στον Τούρκο Πρόεδρο για την επόμενη Σύνοδο στην Ελλάδα.