Γράφει ο Γιάννης Παπαδόπουλος*

-Τον είδες τον άγιο;
-Ναι παππού, τον είδα. Δεν μπορούσα να πάρω τα μάτια μου από πάνω του. Αλλά δεν μπορούσα και να μιλήσω...Μόνον έβλεπα.
-Τι σκεφτόσουν;
-Ότι έβλεπα έναν από τους Τρεις Ιεράρχες. Μου φαινόταν απίστευτο.
Το διάλογο αυτό με τον παππού μου, τον παπα-Ζαχαρία, τον θυμάμαι σαν να έγινε σήμερα κι ας έχουν περάσει πάνω από 60 χρόνια.
Ήταν η πρώτη φορά που στεκόμουν μπροστά στο σκήνωμα του Γρηγορίου του Θεολόγου, του Ναζιανζηνού, στον ομώνυμο ναό , στη Νέα Καρβάλη της Καβάλας.
Δεν μπορούσα να το πιστέψω, οκτάχρονο παιδί τότε, ότι βρισκόμουν μπροστά σ΄εναν από τους "τρεις μεγίστους φωστήρας της τρισηλίου θεότητας...".
Η ζωή, όμως όπως ξέρετε, παίζει περίεργα παιχνίδια. Εκείνη τη μέρα συνειδητοποίησα ότι ο παππούς μου ήταν εφημέριος στη Νέα Καρβάλη, στα πρώτα χρόνια μετά τη μικρασιατική καταστροφή.
Τότε έμαθα πως, οι κάτοικοι του χωριού είχαν έρθει από το χωριό Γκέλβερι της Καππαδοκίας, με την ανταλλαγή των πληθυσμών το 1924. Μαζί τους είχαν φέρει και το σκήνωμα του Αγίου.
-Παππού ήσουν κάθε μέρα με τον 'Αγιο Γρηγόριο; ρώτησα με παιδική αφέλεια, αλλά ταυτόχρονα και με θαυμασμό.
-Ναι αγόρι μου. Πρωί κι απόγευμα του έψελνα και τον θυμιάτιζα.
-Πώς ένοιωθες; Δε φοβόσουν;
Γέλασε καλόκαρδα ο παππάς και μου χάιδεψε το κεφάλι.
Οι απορίες μου πλήθυναν το ίδιο καλοκαίρι, όταν μας επισκέφτηκε από την Κωνσταντινούπολη ο αδελφός του παππού, που ήταν δεσπότης στο Οικουμενικό Πατριαρχείο. Έμαθα πως αρχικά είχε χειροτονηθεί επίσκοπος Ναζιανζού. Ήταν δηλαδή επίσκοπος στην πόλη που γεννήθηκε, χειροτονήθηκε και υπηρέτησε κι αυτός ως επίσκοπος ο Γρηγόριος, πριν γίνει Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως. 
Η πρώτη μέριμνα του Δεσπότη, έτσι τον αποκαλούσαν οι μεγάλοι τον Φιλόθεο, κατά κόσμον Ιωάννη Σταυρίδη ( εγώ τον αποκαλούσα απλά "θείο" ) ήταν να προσκυνήσει το σκήνωμα του Θεολόγου στην Καρβάλη, μόλις ερχόταν στην Ελλάδα.
Η δεύτερη, να μου μιλήσει - όσο πιο απλά γινόταν- για το μεγάλο έργο του στην πργάνωση της εκκλησίας στην Καππαδοκία, μαζί με το στενό του φίλο, τον Βασίλειο, που ήταν επίσκοπος Καισαρείας, καθώς και στην από κοινού αντιμετώπιση της αίρεσης του Αρείου. Ήταν ρήτορας. Γνώστης της ελληνικής παιδείας, αφού σπούδασε στην Αθήνα, αφιέρωσε τη ζωή του στο Χριστό και στα γράμματα.
Έτσι κατάλαβα γιατί έγινε ένας από τους τρεις στυλοβάτες της Ορθοδοξίας.
Ας μας προστατεύει.
Καλημέρα και χρόνια πολλά σε όσους και όσες γιορτάζουν.


*Ο Γιάννης Παπαδόπουλος είναι δημοσιογράφος