Νέα εικόνα αποκτά πλέον ο Τύμβος Καστά στην Αμφίπολη, καθώς για πρώτη φορά αποκαλύπτεται σχεδόν στο σύνολό του ο επιβλητικός μαρμάρινος περίβολός του, ύστερα από δεκατέσσερα χρόνια συστηματικών ανασκαφικών, στερεωτικών και αναστηλωτικών εργασιών. Το Υπουργείο Πολιτισμού θέτει ως στόχο την ασφαλή και πλήρη απόδοση του μνημείου στο κοινό στις αρχές του 2028, με τις παρεμβάσεις να προχωρούν σταδιακά σε ένα από τα σημαντικότερα ταφικά μνημεία της Μακεδονίας.

Η αυτοψία της υπουργού Πολιτισμού

Κατά την αυτοψία που πραγματοποίησε στον χώρο η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη ενημερώθηκε από τα αρμόδια στελέχη για την πρόοδο των έργων, τα οποία ήδη έχουν αλλάξει ριζικά την εικόνα του μνημείου. Μέχρι σήμερα έχει ολοκληρωθεί η αποκάλυψη του αρχαίου περιβόλου, η αποκατάσταση της αρχικής γεωμετρίας των πρανών του τύμβου και η διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου. Παράλληλα, σε μήκος περίπου 105 μέτρων έχει αποκατασταθεί η νότια πλευρά του περιβόλου, με αξιοποίηση αρχαίων διάσπαρτων μαρμάρινων μελών και περιορισμένη χρήση νέων στοιχείων από τεχνητό λίθο.
Οι εργασίες συνεχίζονται στο δυτικό τμήμα του περιβόλου, όπου εξελίσσονται στερεωτικές επεμβάσεις και ανατάξεις του πώρινου αντιθήματος, ενώ παράλληλα κατασκευάζεται εκτεταμένο υδραυλικό δίκτυο απορροής ομβρίων για την προστασία του λόφου. Πρόκειται για ένα έργο ιδιαίτερα απαιτητικό, καθώς ο Τύμβος καταλαμβάνει έκταση 22 στρεμμάτων και ο περιβάλλων χώρος επιπλέον 30 στρέμματα.
Σημαντική πρόοδος έχει σημειωθεί και στο εσωτερικό του ταφικού μνημείου. Μετά τη στερέωση και αποκατάσταση της καμάρας στον ταφικό θάλαμο και την τοποθέτηση μεταλλικού φορέα αντιστήριξης, ολοκληρώθηκαν οι βασικές εργασίες αποκατάστασης του αρχαίου οικοδομήματος. Παράλληλα αφαιρέθηκαν οι παλαιότερες μεταλλικές υποστυλώσεις, επιτρέποντας πλέον την πλήρη θέαση του εσωτερικού του μνημείου.

Μπαίνει στη θέση της η δίφυλλη μαρμάρινη θύρα του ταφικού θαλάμου

Το αμέσως επόμενο διάστημα προγραμματίζεται η τοποθέτηση της μνημειώδους δίφυλλης μαρμάρινης θύρας του ταφικού θαλάμου, ενώ θα ακολουθήσει η επανατοποθέτηση της κεφαλής και των φτερών της Σφίγγας, στοιχείων που θεωρούνται καθοριστικά για την αισθητική αποκατάσταση του μνημείου.
Η Λίνα Μενδώνη χαρακτήρισε τον Τύμβο Καστά «μοναδικό και μεγαλειώδες μακεδονικό μνημείο», επισημαίνοντας ότι πρόκειται για τον μεγαλύτερο ταφικό τύμβο που έχει αποκαλυφθεί έως σήμερα στη Μακεδονία, με διάμετρο που ξεπερνά τα 140 μέτρα. Όπως ανέφερε, τα έως τώρα επιστημονικά δεδομένα επιβεβαιώνουν τη χρονολόγησή του στο τελευταίο τέταρτο του 4ου αιώνα π.Χ., ενώ η ποιότητα και η πολυτέλεια της κατασκευής του το συνδέουν άμεσα με την εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
Η υπουργός υπογράμμισε ότι οι εργασίες υλοποιούνται με ιδιαίτερη προσοχή και τεκμηρίωση από τις υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού, σε συνεργασία με το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, τον «Δημόκριτο» και εξειδικευμένες επιστημονικές ομάδες από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Ο συνολικός προϋπολογισμός των παρεμβάσεων αναμένεται να ξεπεράσει τα 15 εκατομμύρια ευρώ, με σημαντική συμβολή της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας μέσω των προγραμμάτων ΕΣΠΑ.
Παράλληλα, προχωρούν οι διαδικασίες για τη δημιουργία οργανωμένου μουσειακού χώρου και υποδομών επισκεψιμότητας, με στόχο η Αμφίπολη να αποκτήσει έναν ολοκληρωμένο αρχαιολογικό προορισμό διεθνούς εμβέλειας.

Έτοιμη και η ξύλινη γέφυρα της Αμφίπολης

Ακολούθως, η Υπουργός πραγματοποίησε αυτοψία στη μοναδική σωζόμενη ξύλινη αρχαία γέφυρα της Αμφίπολης, που χρονολογείται στον 5ο αι. π.Χ. και μαρτυρείται από τον Θουκυδίδη. Ολοκληρώθηκαν οι εργασίες προστασίας και συντήρησής της, όπως και η εγκατάσταση του μεταλλικού στεγάστρου για την προστασία του μνημείου. 
Το έργο υλοποιήθηκε από τη Διεύθυνση Συντήρησης Αρχαίων και Νεωτέρων Μνημείων και την Εφορεία Αρχαιοτήτων Σερρών, με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και συνολικό προϋπολογισμό 1,12 εκατ. ευρώ.